
Urganchda va Xivada
tozalash inshootlari.
Urganch va Xivada tozalash inshootlari mehmonxonalar, mehmon uylari, kafelar va jamoat binolariga kerak, bu yerdagi asosiy muhandislik vazifasi esa ko‘pincha biologiya emas, yer yuzasiga juda yaqin turgan sizot suvi. Xorazmda bo‘sh yer osti korpusi qalqib chiqishga intiladi va buni kotlovan qazishdan oldin hisoblash kerak.
Xorazmda qaysi obyektlarga o‘z tozalash inshooti kerak
YuNESKO Butunjahon merosi ro‘yxatiga kiritilgan Ichan qal’asi bilan Xiva sayyohlarni jalb qiladi, uning atrofida mehmonxonalar, mehmon uylari, kafe va choyxonalar ko‘p. Ularning oqovasi maishiy, lekin kuchli tebranishlar bilan: mavsumda cho‘qqi, mavsumlararo davrda pasayish, sutka ichida ertalabki va kechki to‘lqinlar. Oshxonalar yog‘li oqova beradi, unga biologiyadan oldin yog‘ tutgich kerak.
Turizmdan tashqari — tuman markazlaridagi maktablar, shifoxonalar, bolalar bog‘chalari va ma’muriy binolar, yo‘l bo‘yidagi kafe va AYOQSh, kollektorsiz qishloqlar. Yodgorliklarning muhofaza zonasida yer ishlari alohida kelishiladi — buni loyiha grafigida oldindan hisobga olish kerak.
Yer yuzasidagi sizot suvi: sig‘imni qalqib chiqishga qanday hisoblaymiz
Vohada sizot suvlari yer yuzasiga yaqin turadi, sug‘orish mavsumida esa ko‘tariladi. Fizikasi oddiy: korpusning suv sathidan pastdagi har bir kub metri yuqoriga taxminan bir tonna kuch bilan itariladi. Butunlay suv ostida qolgan bo‘sh РЕЗ-10 — geometrik hajmi 10,05 m³, massasi 415 kg — taxminan 10 t kuch bilan itariladi, bu o‘z og‘irligidan yigirma barobardan ko‘p. Shishatolali plastikning yengilligi yetkazishda qulay, montajda esa vazifaga aylanadi.
Korpusni uch narsa ushlab turadi: o‘z og‘irligi, ustidagi grunt va korpus anker tasmalari yoki tortqichlar bilan mahkamlanadigan beton plita. Eng yomon holatni hisoblaymiz — cho‘kma so‘rib olingandan keyin korpus bo‘sh, suv yil davomidagi eng yuqori belgida — va shundan plitaning o‘lchamlari va massasini olamiz. Plitani buyurtmachining quruvchisi bizning topshirig‘imiz bo‘yicha quradi; hisob plita kerakligini ko‘rsatgan bo‘lsa, korpusni usiz o‘rnatmaymiz.
Baland suv komponovkaga ham ta’sir qiladi. Korpus qanchalik chuqur bo‘lsa, uning shunchalik katta qismi suv ostida qoladi va kotlovan shunchalik qiyinlashadi: montaj vaqtida uni quritib turishga to‘g‘ri keladi. Shuning uchun Xorazmda sayoz gorizontal korpuslar foydali, ko‘mish esa qatlamma-qatlam, bir vaqtning o‘zida korpusga suv to‘ldirib olib boriladi.
Tekis relyef: KNSsiz qachon iloji yo‘q
Xorazm vohasi deyarli tekis. O‘zi oqar kanalizatsiyaga nishab kerak va uzun trassada quvur tezda chuqurga — to‘g‘ri sizot suviga tushib ketadi. Shuning uchun oqovani kollektor va tozalash inshootini katta chuqurlikka ko‘mishdan ko‘ra nasos stansiyasi bilan ko‘tarish ko‘pincha foydaliroq.
Shishatolali plastik KNS korpusi keluvchi kollektor tubining belgisiga moslab tayyorlanadi va xuddi sig‘im kabi qalqib chiqishga hisoblanadi. Nasoslar odatda ikkita — ishchi va zaxira. Qabul qismining hajmi ruxsat etilgan ishga tushishlar soni bo‘yicha hisoblanadi: ortiqcha hajm ishonchlilik qo‘shmaydi, balki korpus chuqurligi va itaruvchi kuchni oshiradi.
Mavsum va mavsumlararo davr: mehmonxona LOIsi tebranishlarga qanday bardosh beradi
Biologiya ortiqcha yuklamani ham, ochlikni ham yoqtirmaydi. Mavsumda mehmonxona to‘liq bandlik bilan ishlaydi, qishda yarim bo‘sh turishi mumkin, LOI esa ikkala rejimga ham bardosh berishi kerak. Uni xonalar soni bo‘yicha emas, o‘rinlar, xodimlar, restoran va kir yuvish xonasi bo‘yicha — eng yuqori bandlikka hisoblaymiz, mavsumlararo davrni esa alohida rejim sifatida ko‘zda tutamiz.
Vositalar quyidagicha. Aeratsiyali tenglashtirgich ertalabki va kechki to‘lqinlarni tekislaydi. Mavsumlar orasidagi farq katta bo‘lsa, stansiyani ikki parallel liniyadan yig‘ish mumkin: mavsumlararo davrda biri ishlaydi, ikkinchisi zaxirada turadi. Kam yuklama davrida aeratsiya taymer bo‘yicha uzlukli rejimga o‘tkaziladi — il kerakli havoni oladi, elektr esa behuda sarflanmaydi. Mavsum oldidan zaxira liniya il o‘sib ulgurishi uchun oldindan ishga tushiriladi.
Yog‘ tutgichni o‘tirish joylari soni bo‘yicha emas, oshxona uskunalari — yuvish joylari, idish yuvish mashinalari, parokonvektomatlarning eng yuqori sarfi bo‘yicha tanlaymiz; metodika — EN 1825. Unga qovurish yog‘i to‘kilmaydi: ishlatilgan yog‘ uchun alohida sig‘im va olib chiqib ketish kerak. Mavsumda yog‘ tez-tez so‘rib olinadi — kalendar bo‘yicha emas, haqiqiy qatlam bo‘yicha.
Bundan nimani o‘zimiz qilamiz
Ishlab chiqaramiz: LOI BIO korpuslari va ⌀2400 mm modullar, ЖИР yog‘ tutgichlari, KNS korpuslari, rezervuar va tenglashtirgichlar, PP/PVXdan ichki to‘siqlar va uzellar, taqsimlovchi kollektorlar, obvyazka, xizmat ko‘rsatish maydonchalari. Boshqaruv shkaflarini — aeratsiya taymerlari va liniyalarni almashtirish bilan — o‘zimiz yig‘amiz.
Sotib olamiz va markalarini ko‘rsatamiz: KNS nasoslari, havo puflagichlar, diffuzorlar, qalqovichli datchiklar, klapanlar, PLC va chastota o‘zgartirgichlar. Kotlovan, beton plita va ankerlashni buyurtmachining qurilish tashkiloti bajaradi: biz qalqib chiqishga hisob, qurilish qismi uchun topshiriq va chizmalarni beramiz.
Xorazmga yetkazish va hisob uchun nima yuborish kerak
Toshkentdan Urganchgacha trassa bo‘ylab taxminan 1 000 km. Korpuslarni avtotransportda, katta stansiyalarni modullarda, gabaritdan chiqmay olib boramiz. Brigadamiz korpuslarni tayyor plitaga o‘rnatadi, obvyazka, ulash va ishga tushirish-sozlashni bajaradi; ankerlash va ko‘mishni quruvchilar bizning topshirig‘imiz bo‘yicha olib boradi. Hisob uchun yuboring:
- xonalar va o‘rinlar soni, oylar bo‘yicha bandlik, xodimlar soni;
- restoran: o‘rinlar soni va oshxona uskunalari ro‘yxati; kir yuvish xonasi bormi;
- yil davomidagi sizot suvining eng yuqori sathi va grunt haqida ma’lumot;
- keluvchi kollektor tubining belgisi va oqizish nuqtasigacha masofa;
- muhofaza zonasidagi obyektlar uchun — yer ishlari bo‘yicha cheklovlar.
Xorazm mehmonxona va kafelari uchun modellar
Mintaqaning tipik vazifalari. Aniq tanlov — bandlik, oshxona va sizot suvi sathi bo‘yicha: plita va mahkamlash shunga bog‘liq.
To‘liq xususiyatli tipo‘lcham qatorlari — liniyalar sahifalarida.
Urganch va Xivadagi tozalash inshootlari haqida savollar
Yer osti sig‘imini qalqib chiqishdan qanday mahkamlash kerak?
Anker tasmalari yoki tortqichlar bilan asosdagi beton plitaga; plitaning massasi va o‘lchamlari korpus ustidagi grunt bilan birga hisoblanadi. Hisob eng yomon holatga olib boriladi: korpus bo‘sh, sizot suvi eng yuqori belgida. Plita va ankerlashni quruvchi bizning hisob va topshirig‘imiz bo‘yicha bajaradi.
Xivadagi mehmon uyiga qanday LOI kerak?
U xonalar soni bo‘yicha emas, o‘rinlar va xodimlar soni, oshxona va kir yuvish xonasi bo‘yicha hisoblanadi. Qator БИО-1 dan boshlanadi — 1 m³/sut, 5 ekvivalent kishi; keyingi o‘lchamni hisobiy sarf belgilaydi. Uy mavsumiy ishlasa, mavsumlararo rejimni darhol ko‘zda tutamiz.
Mehmonlar kam bo‘lgan qishda mehmonxona LOIsi bilan nima bo‘ladi?
Stansiya kam yuklama rejimiga o‘tadi: ikki liniya bo‘lsa, biri zaxiraga chiqariladi, aeratsiya taymer bo‘yicha uzlukli ishlaydi. Mavsum oldidan liniya il o‘sib ulgurishi uchun oldindan ishga tushiriladi. Biologiyani qayta ishga tushirish rejasisiz qishga butunlay to‘xtatib qo‘yish mumkin emas.
Kafeda LOI bo‘lsa, yog‘ tutgich kerakmi?
Ha, va u LOIdan oldin, oshxona chiqishiga qo‘yiladi. Yog‘ faol il bo‘laklarini o‘rab olib, biologiyani ishdan chiqaradi, quvurlarda esa qotib qoladi. Tanlov — EN 1825 bo‘yicha yuvish joylari va idish yuvish mashinalarining eng yuqori sarfiga ko‘ra.
Xorazmda mehmonxona uchun tozalash inshooti narxi qancha?
Narx sarf va bandlik rejimi, oshxona tarkibi, korpuslar soni va sizot suvi talab qiladigan narsalardan — plita, ankerlash, ba’zan KNS — tashkil topadi. Taxminan 1 000 km masofaga yetkazishni ham taklifda hisobga olamiz. Obyekt ma’lumotlarini yuboring — tanlov va hisob bepul.
Qo‘shni hududlar va mehmonxonalar uchun yechimlar
Bandlik va suv sathini yuboring —
stansiya va plitani hisoblaymiz.
O‘rinlar, xodimlar, oshxona va kir yuvish xonasi, oylar bo‘yicha bandlik, sizot suvining eng yuqori sathi va kollektor belgisi. LOI va yog‘ tutgich tanlovi, qalqib chiqishga hisob, plita uchun topshiriq va «o‘zimiz ishlab chiqaramiz / sotib olamiz» bo‘linishli uskunalar tarkibini qaytaramiz.
TANLOV OLISH