
Yomg‘ir oqovasi sarfi:
tozalash inshooti unumdorligi qanday hisoblanadi.
Yomg‘ir oqovalari tozalash inshootining unumdorligi quvur diametri ham, «qo‘shnilarnikidek» ham emas. U yomg‘ir yig‘iladigan maydon, qoplama turi va obyekt hududidagi yomg‘ir intensivligi bo‘yicha hisoblanadi. Hisob nimalardan iboratligini va ko‘pincha qayerda xato qilinishini ko‘rib chiqamiz.
Sarf bog‘liq bo‘lgan uchta kattalik
- Suv yig‘ish maydoni F — yomg‘ir yomg‘ir qabul qilgichlarga oqib tushadigan barcha yuzalar: asfalt, beton, tomlar, maysazorlar.
- Oqim koeffitsienti — yomg‘irning tarmoqqa yetib boradigan ulushi. Asfalt va tomdan deyarli hammasi, maysazordan kichik qismi ketadi.
- Yomg‘ir intensivligi — tanlangan takrorlanishda obyekt hududida vaqt birligida yog‘adigan suv miqdori. Har bir hudud uchun me’yorlardan olinadi.
Me’yor bo‘yicha qanday hisoblanadi
ҚМҚ 2.04.03-19 yomg‘ir oqovasini chegaraviy intensivliklar usulida hisoblaydi. Sarf maydon, oqim koeffitsienti va suv maydonning eng uzoq nuqtasidan hisobiy kesimgacha oqib kelish vaqtidagi yomg‘ir intensivligiga bog‘liq. Maydon qanchalik kichik bo‘lsa, bu vaqt shunchalik qisqa va hisobiy intensivlik yuqori.
Yomg‘ir parametrlari — q₂₀, n ko‘rsatkichi, bir martalik oshish davri P — qurilish hududi uchun olinadi. P maydon vazifasi va suv bosish oqibatlariga qarab tanlanadi.
Tezkor baho
O‘zbekistonning tekislik hududlari uchun 0,1 ga asfalt maydon taxminan 5–7 l/s, 0,4 ga — taxminan 20–30 l/s beradi. Bu birinchi suhbat va byudjet uchun mo‘ljal, hisobning o‘rnini bosmaydi.
Ko‘pincha qayerda xato qilinadi
- Tozalash inshooti quvur diametri bo‘yicha tanlanadi — sarf haqiqiydan bir necha barobar farq qiladi.
- Suv quvurlari maydonga chiqarilgan bo‘lsa, bino tomlari unutiladi.
- Cho‘qqi sarf o‘rniga yomg‘irning sutkalik hajmi olinadi.
- Jalaning butun cho‘qqisi tozalashdan o‘tkaziladi, holbuki o‘tkazgich qo‘yib, faqat eng iflos qismini tozalash mumkin.
Mo‘ljal: asfalt maydoni → LOS-L tipo-o‘lchami
| Asfalt maydoni | Sarf, baho | Tipo-o‘lcham |
|---|---|---|
| 0,02 ga gacha | 1,5 l/s gacha | LOS-L-1,5 |
| 0,05 ga | ≈ 2,5–3,5 l/s | LOS-L-5 |
| 0,1 ga | ≈ 5–7 l/s | LOS-L-10 |
| 0,2 ga | ≈ 10–14 l/s | LOS-L-15 |
| 0,4 ga | ≈ 20–30 l/s | LOS-L-30 |
| 1 ga | ≈ 50–70 l/s | LOS-L-75 yoki o‘tkazgich |
Oqim koeffitsienti ≈ 0,8 bo‘lganda tekislik hududlari uchun baho. Yakuniy sarf — obyekt hududi uchun ҚМҚ 2.04.03-19 bo‘yicha.
LOS-L yomg‘ir oqovalari tozalash inshootlari
Qum tutgich, yupqa qatlamli blok va sorbsiya bitta korpusda.
To‘liq xususiyatli tipo‘lcham qatorlari — liniyalar sahifalarida.
Savollar
Tozalash inshootini quvur diametri bo‘yicha tanlasa bo‘ladimi?
Yo‘q. Quvur zaxira va nishab bilan tanlanadi, uning o‘tkazish qobiliyati yomg‘ir sarfiga teng emas. Maydon, qoplamalar va yomg‘ir intensivligi bo‘yicha hisoblash kerak.
Tomlarni hisobga olish kerakmi?
Ha, agar binolarning suv quvurlari maydonga yoki o‘sha tarmoqqa chiqarilgan bo‘lsa.
Sarf juda katta chiqsa nima qilish kerak?
O‘tkazgichli taqsimlash qudug‘i qo‘yib, faqat yomg‘irning birinchi, eng iflos qismini tozalash yoki yomg‘irni rostlovchi rezervuarga yig‘ib, kichik sarf bilan tozalash.
Shuningdek o‘qing
Maydoningizdan
sarfni hisoblaymiz.
Maydon va qoplama turi ko‘rsatilgan rejani va obyekt hududini yuboring.
REJANI YUBORISH