
Neft tutgichlar
1,5 dan 50 l/s gacha.
Avtoyuvish, ShAQSh, avtoturargoh yoki ishlab chiqarish maydonchasi chiqishiga o‘rnatiladigan neft tutgich. To‘qqizta o‘lcham — НЕФ-1,5 dan НЕФ-50 gacha, ya’ni 1,5 dan 50 l/s gacha (5,4–180 m³/soat). Korpus o‘z o‘ramimizdagi shishatolali plastikdan, ish o‘z oqimi bilan, elektrsiz va sarf materiallarisiz. Ishlab chiqarish — Toshkent.
Neft tutgich qayerda kerak
Neft tutgich, neft ushlagich va neft mahsulotlari separatori — bir xil mahsulotning turli nomlari. U qoplamaga yoqilg‘i va moy tushadigan joylarga o‘rnatiladi: avtoyuvish shoxobchalari, ShAQSh va AGNQSh, ochiq va yer osti avtoturargohlari, texnik xizmat stansiyalari, avtobazalar, sanoat maydonchalari va texnika turadigan maydonchalar. Alohida vazifa — yomg‘ir oqavasini tozalash: yomg‘ir asfaltdan yomg‘irlar orasida to‘plangan hamma narsani yuvib, bir necha daqiqada bitta chiqishga olib keladi.
Sabab estetik emas. Neft mahsulotlari oqavada me’yorlanadi: O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 03.02.2010 yildagi 11-sonli qarori 1,0 mg/l darajasini belgilaydi, shahar kanalizatsiyasiga ulanish talablari ham, relyefga yoki suv havzasiga chiqarish talablari ham shu qiymatdan kelib chiqadi. Chiqishda tozalash bo‘lmasa, kelishuv o‘tmaydi, tekshiruvda esa zarar hisoblanadi.
Ikkinchi sabab — biologiya. Neft mahsulotlari pardasi kislorod almashinuvini to‘sadi va faol loyni bo‘g‘adi: oqava o‘z lokal tozalash inshootlariga yoki shahar inshootlariga borsa, moylarning bir vaqtdagi ko‘p tushishi biologik bosqichni haftalab ishdan chiqaradi. Shuning uchun neft tutgich har doim biologiyadan oldin turadi, undan keyin emas.
O‘lcham qanday tanlanadi
Tanlov sekundiga litrdagi sarf bo‘yicha boradi — EN 858-2 dagi kabi: НЕФ-10 bu 10 l/s, ya’ni 36 m³/soat. Yomg‘ir oqavasi uchun sarf suv yig‘ish maydoni va KMK 2.04.03-19 bo‘yicha hisobiy yomg‘ir jadalligidan, qoplama turini hisobga olib topiladi; avtoyuvish uchun — bir vaqtda ishlaydigan postlar soni va bitta post sarfidan: bitta yuqori bosimli apparat 1,2–1,8 m³/soat beradi. «Mavjud quvur diametri bo‘yicha» tanlash ikki tomonga ham bir necha barobar xatolik beradi.
Keyin bosqichlar zanjiri quriladi: abraziv ko‘p bo‘lsa — qum tutgich; yirik tomchilar suzib chiqadigan tindirish zonasi; plastinka qadami 20 mm bo‘lgan koalessent-lamel moduli, u mayda tomchilarni yiriklashtirib yuzaga chiqaradi; oqavaga talab qattiq bo‘lsa — separatordan keyin sorbsion filtr. Qator tomchining suzib chiqish tezligi bo‘yicha hisoblangan: 100 mkm tomcha uchun neft mahsuloti zichligi 850 kg/m³ va suv harorati 15 °C bo‘lganda bu 2,58 m/soat, samarali yuzaga solishtirma yuklama esa butun qator bo‘yicha 1,72 m/soat qilib olingan — hisobiy tezlikka 1,5 karra zaxira bilan.
Sxema taqdirini tanlov bosqichidayoq ikki narsa hal qiladi. Birinchisi — kuchli jala: separator hisobiy sarfga hisoblanadi, kamdan-kam uchraydigan maksimumga emas, shuning uchun sxemaga baypas yoki ortiqcha suvni mahsulot yonidan o‘tkazadigan taqsimlash kamerasi kiritiladi. Ikkinchisi — chiqish belgisi va ko‘mish chuqurligi: mahsulot o‘z oqimi bilan ishlaydi, korpus balandligi (НЕФ-1,5 da 1300 mm dan НЕФ-50 da 2100 mm gacha) qiyaliklar bilan birga keluvchi quvur tagi va ulanish nuqtasi belgisi orasiga sig‘ishi kerak.
Konstruksiya va xizmat ko‘rsatish
Korpus — izoftal poliefir smolasida o‘z o‘ramimizdagi shishatolali plastik, qattiqlik qovurg‘alari bilan; laminat qalinligi kichik o‘lchamlarda 6 mm dan НЕФ-50 da 10 mm gacha. Shishatolali plastik benzin, dizel yoqilg‘isi va moylar bilan aloqada zanglamaydi va yemirilmaydi — bu muhitda va gruntda ancha kam xizmat qiladigan metalldan farqli. Mahsulot massasi — НЕФ-1,5 da 100 kg dan НЕФ-50 da 1055 kg gacha. O‘rnatish yer ostiga, beton qobiqda; sizot suvlari yuqori bo‘lganda korpus suzib chiqishga hisoblanadi va plitaga ankerlash hisobi pasport bilan birga beriladi.
Ishlash davomida mahsulot ikki fraksiyani to‘playdi. Og‘ir shlam qabul-shlam kamerasiga cho‘kadi — uning hajmi hisobiy sarfning har 1 l/s uchun 200 litr hisobidan olingan. Suzib chiqqan neft pardasi yuqori zonada 1 l/s uchun 15 litr hisobidan yig‘iladi. Ikkala fraksiya ham assenizatsiya mashinasi bilan so‘rib olinadi; mahsulot elektr, reagent va almashtiriladigan kartrijlarni talab qilmaydi.
So‘rib olish davriyligi obyektga bog‘liq: doimiy yuklamali avtoyuvishda shlam kamerasi tez-tez ko‘riladi, avtoturargohda — kamroq. Mo‘ljalni mahsulot bilan keladigan xizmat reglamenti beradi va u dastlabki oylardagi o‘lchovlar bo‘yicha aniqlanadi. Koalessent bloklar lyuklar orqali chiqariladi va korpusni qismlarga ajratmasdan suv bilan yuviladi. Qum bilan tiqilgan paket — samaradorlik pasayishining eng ko‘p uchraydigan sababi, shuning uchun abraziv ko‘p chiqadigan joylarda neft tutgichdan oldin alohida qum tutgich o‘rnatiladi.
Neft tutgichlar
Avtoyuvish shoxobchalari, ShAQSh, avtoturargohlar va ishlab chiqarish maydonchalari oqavasidan neft mahsulotlari va muallaq zarralarni ajratish
O‘lchamlar qatori
| Neft tutgich | Nominal sarf NS | Hisobiy sarf | Gabaritlar (U × K × B) | Ishchi hajm | Samarali separatsiya yuzasi | Qabul-shlam kamerasi | Ulanish kirish / chiqish | Quruq massa |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| НЕФ-1,5 | 1,5 л/с | 5,4 м³/ч | 1250 × 800 × 1300 мм | 1 м³ | 3,1 м² | 0,3 м³ | DN110 | 100 кг |
| НЕФ-3 | 3 л/с | 10,8 м³/ч | 1350 × 900 × 1400 мм | 1,34 м³ | 6,3 м² | 0,6 м³ | DN160 | 120 кг |
| НЕФ-6 | 6 л/с | 21,6 м³/ч | 1650 × 1100 × 1550 мм | 2,27 м³ | 12,6 м² | 1,2 м³ | DN200 | 195 кг |
| НЕФ-10 | 10 л/с | 36 м³/ч | 2100 × 1300 × 1650 мм | 3,69 м³ | 20,9 м² | 2 м³ | DN250 | 265 кг |
| НЕФ-15 | 15 л/с | 54 м³/ч | 2550 × 1500 × 1750 мм | 5,55 м³ | 31,4 м² | 3 м³ | DN315 | 390 кг |
| НЕФ-20 | 20 л/с | 72 м³/ч | 2900 × 1700 × 1800 мм | 7,39 м³ | 41,8 м² | 4 м³ | DN355 | 470 кг |
| НЕФ-30 | 30 л/с | 108 м³/ч | 3450 × 2000 × 1900 мм | 11,04 м³ | 63 м² | 6 м³ | DN400 | 685 кг |
| НЕФ-40 | 40 л/с | 144 м³/ч | 3950 × 2200 × 2000 мм | 14,77 м³ | 84 м² | 8 м³ | DN450 | 825 кг |
| НЕФ-50 | 50 л/с | 180 м³/ч | 4250 × 2400 × 2100 мм | 18,36 м³ | 105 м² | 10 м³ | DN500 | 1055 кг |
Narx komplektatsiya, lyuklarning yuklama sinfi, sorbsion blok mavjudligi va montaj ishlari hajmiga bog‘liq. Ariza yuboring — ish kuni davomida javob beramiz.
Ko‘p beriladigan savollar
Vazifasi va jarayon fizikasi bilan. Yog‘ tutgich oshxona oqavasidagi o‘simlik va hayvon yog‘lari bilan ishlaydi — ular yengil, yopishqoq va devorlarda qotadi. Neft tutgich mineral neft mahsulotlari bilan ishlaydi: benzin, dizel yoqilg‘isi, moylar. Ularning zichligi, suzib chiqish tezligi va korpus materialiga ta’siri boshqacha, ichida esa yog‘ tutgichda yo‘q koalessent-lamel moduli turadi. Birini ikkinchisi bilan almashtirib bo‘lmaydi.
Mahsulotda 1 l/s uchun 200 litrli qabul-shlam kamerasi allaqachon bor va avtoturargoh yoki ShAQSh uchun bu odatda yetarli. Alohida qum tutgich qum ko‘p chiqadigan joylarda kerak: avtoyuvish, qurilish maydonchasi, tuproq yo‘llar. Abraziv lamel paketini tiqadi, samaradorlik pasayadi, xizmat esa oylik bo‘lib qoladi.
Muntazam ikkita amal bor: suzib chiqqan neft mahsulotlari qatlami va shlam sathini o‘lchab ko‘rish — hamda to‘planish hisobiy hajmga yaqinlashganda so‘rib olish (neft mahsulotlari bo‘yicha 1 l/s uchun 15 litr, shlam bo‘yicha 1 l/s uchun 200 litr). Oraliq maydoncha yuklamasiga bog‘liq, shuning uchun reglamentda u kalendarga emas, o‘lchovga bog‘langan. Koalessent bloklar so‘rib olish paytida suv bilan yuviladi.
Ha, ikki shart bilan: korpus ustiga temir-beton yuk tushiruvchi plita quriladi, lyuklar esa o‘tadigan transportga mos yuklama sinfida olinadi. Plita, betonlash va yer ishlari yetkazib berishga kirmaydi — bu qurilish qismi, lekin yuklamalar ko‘rsatilgan o‘rnatish sxemasini mahsulot bilan beramiz.
Texnologik hisob (hisobiy sarf, samarali yuza, solishtirma yuklama), mahsulot pasporti, o‘rnatish sxemasi, korpusning grunt yuklari va suzib chiqishga hisobi, foydalanish qo‘llanmasi va xizmat reglamenti. Hisob ochiq — uni loyihachiga va ekspertizaga berish mumkin.
Yaqin liniyalar va yechimlar
Maydoncha rejasini yuboring —
tanlovni qaytaramiz.
Qoplama maydoni va turi, yuvish postlari soni, ulanish nuqtasidagi kanalizatsiya belgisi. Hisobiy sarf hisobi, o‘lcham tanlovi va qurilish qismi uchun o‘rnatish sxemasini qaytaramiz.
TANLOVNI SO‘RASH