Shishatolali plastikdan ichimlik suvi rezervuari:
mahalla, maktab va kasalxona uchun.
Ichimlik suvi rezervuari — quduq yonidagi suv ta’minoti uzelining markazi: u nasosning tekis uzatishi bilan eng yuqori iste’mol orasidagi farqni tekislaydi, xlor bilan kontakt vaqtini beradi va filtrlarni yuvish hamda nasos to‘xtashi uchun zaxira saqlaydi. Shishatolali plastik korpusni O‘zbekistonda sizning hajmingizga moslab tayyorlaymiz; suv vazifasi tayyorlashdan oldin aytiladi — ichki qatlam smolasi shunga bog‘liq.
Quduq yonidagi odatiy suv ta’minoti uzeli
O‘z qudug‘i bor mahalla, maktab, kasalxona yoki korxona odatda bitta sxema bo‘yicha uzel oladi: quduq → tahlil bo‘yicha filtrlash → zararsizlantirish → rezervuar → nasos stansiyasi → tarmoq. Bosqichlar tarkibini katalog emas, suv tahlili va sarf belgilaydi.
- Filtrlash — faqat tahlil ko‘rsatgani: mexanik tozalash, temirsizlantirish, yumshatish.
- Zararsizlantirish — keltirilgan gipoxlorit bilan ishlaydigan ДОЗ stansiyasi yoki uni joyida tuzdan ishlab chiqaradigan ЭЛХ xloratori. Xlor odatda rezervuarga kirishda, tarmoq uzun bo‘lsa, nasos stansiyasi oldida ham kiritiladi; kiritish nuqtalarini loyiha belgilaydi.
- Nasos stansiyasi — ishchi va zaxira nasoslar, odatda chastota o‘zgartirgichi bilan; binolarning eng yuqori sarfi ҚМҚ 2.04.01-98 bo‘yicha hisoblanadi.
- Tarmoq — nazorat nuqtalarida namuna olish bilan: qoldiq xlor eng uzoqdagi iste’molchigacha yetib borishi kerak.
Toza suv rezervuari nima uchun kerak
Quduq nasosi suvni debitga qarab tekis beradi, iste’mol esa cho‘qqilar bilan yuradi: mahallada ertalab va kechqurun, maktabda tanaffuslarda, kasalxonada muolajalar soatlarida. Rezervuar iste’mol kam bo‘lganda suv to‘playdi va cho‘qqida beradi — bu tartibga soluvchi hajm. Usiz nasosni eng yuqori sarfga tanlashga to‘g‘ri kelardi, u esa ko‘pincha quduq debitidan katta.
Kontakt vaqti: erkin xlorga, qoida tariqasida, birinchi iste’molchigacha kamida 30 daqiqa kerak, aniq talabni loyiha belgilaydi. Bu vaqtni kirish va chiqishi bir-biridan uzoqlashtirilgan, kerak bo‘lsa to‘siq qo‘yilgan rezervuar beradi; suv kirishdan chiqishga to‘g‘ri o‘tib ketsa, hajm bor, kontakt yo‘q.
Zaxiralar: filtrlarni teskari yuvish uchun suv — uning sarfi ko‘pincha quduq beradiganidan katta — va nasos to‘xtashi yoki elektr o‘chishi uchun zaxira. Loyiha shu yerda yong‘in zaxirasini ham saqlasa, xo‘jalik ehtiyojlari uchun suv yong‘in sathidan yuqoridan olinadi.
Qancha hajm kerak: suv iste’molini hisoblash
Hajm tartibga soluvchi hajm, filtrlarni yuvish zaxirasi, avariya zaxirasi va, loyiha shunday qaror qilsa, yong‘in zaxirasidan iborat. Tartibga soluvchi hajm quduq ishi va soatlar bo‘yicha iste’mol grafiklaridan hisoblanadi; binolar uchun sarf me’yorlari — ҚМҚ 2.04.01-98 bo‘yicha, aholi punkti tarmog‘i uchun — tashqi suv ta’minoti me’yorlari bo‘yicha.
Kattaliklar tartibi uchun misol. Bir kishiga sutkasiga 200 l qabul qilinsa (misol uchun faraz), 250 kishilik mahalla 250 × 200 = 50 000 l, ya’ni sutkasiga 50 m³ sarflaydi. Bu rezervuar hajmi emas, iste’mol: uning qancha qismini saqlash quduq rejimi va zaxiralarga bog‘liq. Shuning uchun «50 m³ lik sig‘im» yumaloq raqam bo‘yicha emas, hisobdan keyin buyurtma qilinadi.
Katta hajmlar qatorda ulangan bir nechta korpus bilan yig‘iladi: bitta korpus tozalash va dezinfeksiyaga chiqariladi, qolganlari ishlaydi. Korpuslar soni va joylashuvini hajm va maydonga qarab tanlaymiz.
Konstruksiyaga sanitariya talablari
- Suv vazifasi tayyorlashdan oldin aytiladi: ichki qatlam smolasi shunga bog‘liq. Texnik suv yoki reagentlar uchun yasalgan sig‘im ichimlik suviga o‘tkazilmaydi.
- Qulfli lyuk, bo‘yin yer sathidan baland: begona odam ocholmaydi, yomg‘ir suvi oqib kirmaydi.
- Filtrli ventilyatsiya: suv olinganda havo chang va hasharotlar bilan emas, filtr orqali kiradi.
- Oqim uzilishli toshish quvuri: suv qabul qiluvchiga havo oralig‘i orqali tushadi va oqova rezervuarga qaytmaydi; uchida — hasharot va kemiruvchilardan to‘r.
- Bo‘shatish va namuna olish: rezervuarni to‘liq bo‘shatish uchun eng pastki nuqtada chuqurchali patrubka va laboratoriya nazorati uchun chiqishda jo‘mrak.
- Ishga tushirishdan oldin va har bir tozalash yoki ta’mirdan keyin yuvish va dezinfeksiya. Xlor konsentratsiyasi va saqlab turish vaqtini sanitariya qoidalari va loyiha belgilaydi; so‘ng suv O‘z DSt 950:2011 bilan solishtiriladi va shundan keyingina iste’molchilarga beriladi.
Nimani o‘zimiz qilamiz va nimani sotib olamiz
O‘zimiz qilamiz (A): shishatolali plastik korpusni O‘zbekistonda sizning hajmingiz va suv vazifasiga qarab tayyorlaymiz; patrubkalar, bo‘yinlar, to‘siqlar, PP/PVX quvur ulanishlari va kollektorlar. ЭЛХ xloratorlari va ДОЗ stansiyalarini o‘zimiz yig‘amiz: rama, baklar va quvur ulanishi — bizniki, elektroliz yacheykasi, to‘g‘rilagich va dozalash nasoslari — sotib olinadi. Nasos stansiyasini o‘z ramamizda yig‘amiz, montaj va ishga tushirish-sozlash ishlarini montajchilarimiz bajaradi.
Sotib olamiz (B) va markalarini spetsifikatsiyada ochiq ko‘rsatamiz: nasoslar, bosimli filtr korpuslari, boshqaruv klapanlari va filtrlovchi materiallar, ultrabinafsha qurilmalar, sath, bosim va erkin xlor datchiklari, sarf o‘lchagichlar, boshqaruv shkaflari, chastota o‘zgartirgichlari, lyuklar. Kotlovan, plita va ankerlashni quruvchi bizning topshiriq bo‘yicha bajaradi.
Qachon bu sizga mos kelmaydi
- Suv tahlili yo‘q: usiz rezervuar oldidan qanday filtrlar kerakligi va xlor dozasi qancha bo‘lishi noma’lum.
- Kelishuvlari bilan aholi punkti suv ta’minoti loyihasi kerak — bu loyihachining ishi; biz loyiha bo‘yicha uskunani tayyorlaymiz va o‘rnatamiz, uning texnologik va sig‘im qismini tekshirib bera olamiz.
- Obyektni kelishish uchun hujjatlar kerak: sig‘imga qanday hujjatlar kerakligini loyiha va sanitariya xizmati belgilaydi — buni buyurtmadan oldin aniqlang.
- Rezervuar quyosh ostida, soyasiz: qizigan suvda qoldiq xlor tezroq sarflanadi, shuning uchun u yer ostiga yoki xona ichiga o‘rnatiladi.
Rezervuarli uzel uchun zararsizlantirish
Sig‘imlarni hajm va maydonga qarab tanlaymiz, shuning uchun bu yerda — zararsizlantirish stansiyalari; ЭЛХ uchun suv sarfi g/soat ÷ mg/l bo‘yicha hisoblangan.
To‘liq xususiyatli tipo‘lcham qatorlari — liniyalar sahifalarida.
Ichimlik suvi rezervuarlari haqida ko‘p beriladigan savollar
Mahalla yoki maktab uchun ichimlik suvi rezervuari qancha hajmda bo‘lishi kerak?
«100 kishiga» degan bitta raqam yo‘q: hajm quduq rejimi, iste’mol grafigi va kerakli zaxiralarga bog‘liq. Aholi yoki o‘quvchilar soni, ish rejimi va quduq debitini yuboring — dastlabki hisob qilamiz.
Ichimlik suvini shishatolali plastik sig‘imda saqlasa bo‘ladimi?
Bo‘ladi, agar sig‘im aynan ichimlik suvi uchun tayyorlangan bo‘lsa: ichki qatlam smolasi suv vazifasiga bog‘liq, shuning uchun suv vazifasi tayyorlashdan oldin aytiladi. Ishga tushirishdan oldin rezervuar yuviladi va dezinfeksiya qilinadi, suv esa O‘z DSt 950:2011 bilan solishtiriladi.
Toza suv rezervuarini qanchalik tez-tez tozalash va dezinfeksiya qilish kerak?
Davriyligini sanitariya qoidalari va ekspluatatsiya qiluvchi tashkilot reglamenti belgilaydi. Birinchi ishga tushirishdan oldin hamda tozalash, ta’mir yoki uzoq to‘xtab turishdan keyin yuvish, dezinfeksiya va suv tahlili majburiy.
ЭЛХ xloratori yoki ДОЗ orqali gipoxlorit — qaysi birini tanlash kerak?
ЭЛХ gipoxloritni joyida tuzdan ishlab chiqaradi — 1 kg faol xlorga 3,2 kg tuz va 4,5 kVt·soat, — lekin unga, qoida tariqasida, namakob uchun yumshatilgan suv va vodorod sababli soatiga kamida 10 marta havo almashinadigan ventilyatsiya kerak. ДОЗ oddiyroq, lekin keltirilgan gipoxlorit saqlanganda faol xlorni yo‘qotadi, issiqda tezroq. Sarf kichik yoki vaqti-vaqti bilan bo‘lsa, ЭЛХ o‘zini oqlamasligi mumkin — buni hisob tekshiradi.
Ichimlik suvi rezervuari narxi qancha?
Narx hajm va korpuslar soniga, joylashuv chuqurligi, yer osti suvi sathi va yetkazib berish tarkibiga — faqat rezervuarmi yoki butun uzelmi — bog‘liq. Suv tahlili, iste’molchilar soni yoki sarf, quduq debiti va maydon rejasini yuboring — tanlov va hisob bepul.
Turdosh yechimlar
Tahlil va sarfni yuboring —
rezervuarli uzelni yig‘amiz.
Suv tahlili, aholi, o‘quvchilar yoki o‘rinlar soni, ish rejimi, quduq debiti, maydon rejasi va yer osti suvi sathi. Hajm hisobi, korpuslar joylashuvi, zararsizlantirish tanlovi va «o‘zimiz ishlab chiqaramiz / sotib olamiz» bo‘linishli spetsifikatsiyani qaytaramiz.
UZELNI HISOBLASH